Business Intelligence หรือ BI คือ การนำ Big Data ขององค์กรธุรกิจ มาใช้ในการตัดสินใจที่ถูกต้องและแม่นยำ โดยใช้เทคโนโลยีเป็นส่วนประกอบ


โดยทั่วไป BI เริ่มต้นที่การกำหนดแหล่งข้อมูล (Data Sources) ที่จะนำมาเข้าสู่คลังข้อมูล (Data warehouse) โดยกระบวนการ ETL ประกอบด้วย
  • E: Extract หรือคัดกรองข้อมูล
  • T: Transform หรือเปลี่ยนรูปข้อมูล
  • L: Load หรือบรรจุข้อมูล

จากนั้นเป็นขั้นตอนของการปรับแปลงข้อมูลให้อยู่ในสภาพที่เหมาะสม และสอดคล้องกับรูปแบบของคลังข้อมูลที่ได้ออกแบบไว้

กระบวนการถัดมาคือ การจัดกระทำข้อมูลที่เก็บอยู่ในคลังข้อมูลให้เป็นรูปแบบ Multidimensional Model หรือ Cube ซึ่งเป็นลักษณะของการทำให้ข้อมูลเกิดมิติขึ้นในหลายๆ ด้าน

ก่อนที่จะนำไปสร้างเป็นรายงานในรูปแบบ Query โดยอาศัยเครื่องมือที่ช่วยในการเรียกดูข้อมูล เช่น Query Analysis, Reporting, Management Cockpit เป็นต้น

รายงานที่ได้จากการ Query จะนำเสนอมุมมองในการวิเคราะห์ แสดงความสัมพันธ์ และทำนายผลลัพธ์ของแนวโน้มที่อาจเกิดขึ้น เพื่อประโยชน์ในการวางแผนกลยุทธ์ของธุรกิจ

อันนำไปสู่การก่อตั้ง BICC หรือ Business Intelligence Competency Center หรือ “ศูนย์เสริมสร้างสมรรถนะธุรกิจ” ในที่สุด


โดยทั่วไปแล้ว การที่จะพิจารณาว่า BI ใด มีมาตรฐาน สามารถดูได้จากตัวชี้วัด 5 เกณฑ์ ดังต่อไปนี้

1. Breadth หรือ ความกว้าง โดย BI ที่ดีจะต้องรวบรวมข้อมูลจากทุกๆ ส่วนขององค์กรเข้าไว้ด้วยกัน

2. Depth หรือ ความลึก โดย BI ที่ดีจะต้องมีเครื่องมือต่างๆ สำหรับผู้ใช้ในระดับที่ต่างกันในองค์กร และควรจะมีความง่ายในการใช้งาน

3. Completeness หรือ ความสมบูรณ์ โดย BI ที่ดีจะต้องมีการประยุกต์ใช้เทคโนโลยีฐานข้อมูลร่วมกันตลอดทั้งองค์กร

4. Advanced analytics หรือ การวิเคราะห์ล่วงหน้า โดย BI ที่ดีจะต้องสามารถทำนายธุรกิจล่วงหน้า และมีฟังก์ชันสำหรับการวิเคราะห์ความเสี่ยง

5. Data quality หรือ คุณภาพข้อมูล โดย BI ที่ดีจะต้องมีข้อมูลที่ถูกต้อง


ส่วน Education Intelligence หรือ EI คือ การนำเอาเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร มาใช้เป็นเครื่องมือในการบริหารจัดการการศึกษาทั้งระบบ

เริ่มตั้งแต่ กระบวนการสรรหาบุคลากรของสถาบันการศึกษา กระบวนการรับนิสิต งานทะเบียนและวัดผล งานหลักสูตรและการสอน งานห้องสมุด งานแนะแนว งานวิจัยและพัฒนา งานกิจการนักศึกษา

การจัดการความรู้ ระบบสารสนเทศเพื่อผู้บริหารสถานศึกษา งานอาคารสถานที่ งานสวัสดิการและสิ่งอำนวยความสะดวก

EI คือ เครื่องมือที่ช่วยสถาบันการศึกษา องค์กรจัดการศึกษา ตลอดจนผู้เรียน ในการลดค่าใช้จ่ายจากการใช้บริการ โดยสร้างกระบวนการทั้งหมดผ่านเครือข่ายคอมพิวเตอร์ ช่วยให้มีข้อมูลและการบริการที่ทันสมัย ถูกต้อง และรวดเร็ว

ในแง่การสื่อสาร EI คือ การส่งผ่านข้อมูลสื่อการศึกษาและการบริการ เช่น e-Courseware หรือบทเรียนอิเล็กทรอนิกส์, ห้องสมุดอิเล็กทรอนิกส์ และการชำระลงทะเบียนเรียนผ่านเครือข่ายอินเทอร์เน็ต เป็นต้น

ในปัจจุบัน EI มีเครื่องมือที่หลากหลายให้เลือกใช้ อาทิ e-Contents, e-Book, Moodle, MOOCs, LMS (Learning Management System) ศูนย์สื่ออิเล็กทรอนิกส์ (e-Content Center) และการพัฒนาระบบการเรียนรู้ด้วย e-Learning รวมถึง Virtual Classroom และ Virtual Laboratory

หรือชุดอุปกรณ์เพื่อการจัด Distance Learning และ Smart Card, e-Registration, e-Counseling, e-Testing, e-Loan, e-Academy, e-Platform, Classroom Without Walls, Outdoor Education และการพัฒนาหลักสูตรการเรียนรู้และการฝึกอบรมให้ครอบคลุมผู้เรียนทุกระดับอย่างทั่วถึง


ในที่นี้ ผมขอเสนอข้อพิจารณาเกี่ยวกับการนำ BI มาใช้กับ EI รวมทั้งสิ้น 6 ตัวด้วยกันดังนี้ครับ

1. Data Challenges หรือ ความท้าทายด้านข้อมูล เพราะข้อมูลคือหัวใจของ BI นั่นเอง ความท้าทายด้านข้อมูล ก็คือความพยายามในการจัดเก็บข้อมูลที่จำเป็นเพื่อให้ข้อมูลที่ได้มานั้นสอดคล้อง ถูกต้อง และครบถ้วน สมบูรณ์

2. Technology Challenges หรือ ความท้าทายทางด้านเทคโนโลยี หลักการของ BICC หรือ Business Intelligence Competency Center คือ การหาวิธีที่จะเชื่อมโยงข้อมูลทั้งหมดขององค์กรเข้าด้วยกัน เพื่อทำให้องค์กรสามารถใช้ข้อมูลเหล่านั้นได้อย่างมีประสิทธิภาพ

เพราะในระยะยาว องค์กรจะมี Big Data ที่สลับซับซ้อน และแตกต่างกันมากขึ้น ทำให้อาจเกิดการขาดความสอดคล้องของเทคโนโลยีระหว่างแผนก ส่งผลให้มีความยุ่งยากในการแบ่งปันข้อมูล และทำให้ต้นทุนโดยรวมสูงขึ้น

ดังนั้น BICC เป็นวิธีที่จะช่วยให้เกิดความสมดุลขึ้นในองค์กร

3. Process Challenges หรือ ความท้าทายทางด้านกระบวนการ เพราะแท้ที่จริงแล้ว แนวคิด BI คือกระบวนการ ไม่ใช่โปรแกรมคอมพิวเตอร์ หรือซอฟต์แวร์

และไม่มี BI ตัวใดในโลก สามารถแทนที่หรือแก้ไขปัญหาของกระบวนการได้ทั้งหมด เพราะกระบวนการ คือ ตัวขับเคลื่อนให้เกิดความสำเร็จในองค์กรนั่นเอง และอันที่จริง กระบวนการสามารถถูกเปลี่ยน ถูกวัด ถูกทำซ้ำ และถูกประยุกต์ใช้ในทางธุรกิจได้ตลอดเวลา

ดังนั้น องค์กรที่สามารถนำการบริหารทรัพยากรมนุษย์ นำวัฒนธรรมองค์กร และนำกระบวนการทางด้านการจัดการความรู้มาใช้ร่วมกับ BICC จะทำให้เกิดความสำเร็จตอบสนองความต้องการของลูกค้า และทำให้องค์กรมีประสิทธิภาพมากกว่าองค์กรที่ไม่มี BI

4. Strategy Challenges หรือ ความท้าทายทางด้านกลยุทธ์ หากพูดถึงในแง่กลยุทธ์ธุรกิจแล้ว BI เป็นวิธีที่สามารถนำข้อมูลไปใช้ได้อย่างมีประสิทธิภาพมากที่สุด

ทั้งนี้เนื่องเพราะ เป็นการยากที่จะทำให้ทั้งธุรกิจมีกลยุทธ์ทางด้าน BI ร่วมกัน เหตุผลก็คือแต่ละแผนกในภาคธุรกิจ ถนัดที่จะนำกลยุทธ์ BI มาใช้ภายในแผนกของตนเองเท่านั้น ดังนั้น Strategy Challenges จึงเป็นความท้าทายประการสำคัญ

5. Users Challenges หรือ ความท้าทายด้านผู้ใช้ BICC เป็นเครื่องมือที่ช่วยในการลดช่องว่างความแตกต่างของบุคคลในองค์กร ทำให้เกิดความเข้าใจถึงความต้องการของแต่ละแผนก บอกถึงสิ่งที่แต่ละแผนกต้องการ และนำบุคลากรไปสู่การหาผลสรุปที่ถูกต้องจากข้อมูลที่ได้

6. Cultural Challenges หรือ ความท้าทายด้านวัฒนธรรม เนื่องจากแต่ละองค์กรมีวัฒนธรรมที่เป็นของตนเอง ความเข้าใจต่อวัฒนธรรมองค์กรจึงเป็นสิ่งที่จำเป็น เมื่อจะนำหลักของ BICC มาประยุกต์ใช้


เรื่องราวของ BI ที่ผมเล่ามาทั้งหมดนี้ ท่านผู้อ่านลองแทนภาพของ BI หรือ Business Intelligence ด้วย EI หรือ Education Intelligence ก็จะได้เป็นแนวคิดของ EI

แปลไทยเป็นไทยก็คือ BI ใช้ในการจัดการธุรกิจ ส่วน EI ใช้ในการบริหารการศึกษานั่นเองครับ


บทความแนะนำเกี่ยวกับการพัฒนาการศึกษา

หนังดี ที่นักการศึกษาต้องดู ‘Waiting for Superman’

การสร้าง ‘นิสัยที่ดี’ คือต้นธารของการศึกษาที่ไม่แพง