หากเอ่ยถึง เทรนด์ Smart Packaging หรือ บรรจุภัณฑ์อัจฉริยะ เชื่อว่าคนทั่วไปต้องเคยได้ยินผ่านหูกันมาระยะหนึ่งแล้ว แต่อาจยังไม่ทราบว่าเทรนด์นี้มีการพัฒนาไปถึงไหน และมีบรรจุภัณฑ์อัจฉริยะใดที่โดดเด่นบ้าง ยิ่งตอนนี้เมื่อนักช้อปทั่วโลกหันมาช้อปออนไลน์กันมากขึ้น ทำให้ เทรนด์ Smart Packaging 2019 ยิ่งเข้ามามีอิทธิพลกับการสั่งของออนไลน์ด้วย เพราะของถูกใจต้องมาในแพ็กเกจจิงสุดคูลด้วย ดังนั้น ยุค Online Marketing นี้ นอกจากจะแข่งกันบนสมรภูมิการค้าแล้ว ยังต้องเชือดเฉือนกันที่บรรจุภัณฑ์มีดีไซน์และทันสมัยด้วย

เพื่อรู้ทันเทรนด์ Smart Packaging ที่เราจะได้เห็นกันในปี 2019 นี้ ขอหยิบเอาบทความดีๆ ที่ให้ความรู้เรื่อง “Smart Packaging กับการเติบโตของ Online market” ซึ่งตีพิมพ์ลงใน วารสารการพิมพ์ไทย ฉบับที่ 117 เขียนโดย อาจารย์วรรณรัตน์ วิรัชกุล ภาควิชาเทคโนโลยีการพิมพ์และบรรจุภัณฑ์ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี ที่จะมาสร้างความกระจ่างในเรื่อง บทบาทของ เทรนด์ Smart Packaging 2019 ซึ่งจะเข้ามาเสริมให้ Online Market เติบโตได้อย่างต่อเนื่อง


เทรนด์ Smart Packaging 2019 กลยุทธ์พิชิตใจลูกค้าตั้งแต่แรกรับสินค้า

อาจารย์วรรณรัตน์ ผู้เขียนบทความ เริ่มชี้ให้เห็นว่า กระแสบรรจุภัณฑ์อัจฉริยะ หรือ Smart Packaging ได้รับการพัฒนาอย่างต่อเนื่อง และเป็นสิ่งที่น่าจับตามอง ไม่ใช่แค่ในผู้ประการธุรกิจขนาดใหญ่ แต่ในธุรกิจขนาดกลางและย่อม เหล่าผู้ประกอบการต่างเล็งเห็นถึงประโยชน์ของบรรจุภัณฑ์อัจฉริยะที่จะช่วยสร้างความแตกต่าง ความน่าสนใจ ตลอดจนการเข้าถึงตัวผลิตภัณฑ์ได้ง่ายขึ้นด้วย

โดยเทคโนโลยีที่นำมาปรับใช้เพื่อสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับบรรจุภัณฑ์อัจฉริยะนั้นมีหลายระดับ เช่น เทรนด์ Smart Packaging 2019 ที่ไม่ต้องลงทุนสูงอย่างบรรจุภัณฑ์อัจฉริยะช่วยป้องกันการปลอมแปลงสินค้าได้ เมื่อใช้ร่วมกับระบบการตรวจสอบหมายเลขกำกับ อาทิ บาร์โค้ด (Barcode) คิวอาร์โค้ด (QR Code) และแถบสีที่ใช้เสริมหรือแทนเทคโนโลยี (RFID) ผ่านอินเทอร์เน็ตที่เชื่อมโยงกัน ระบบก็จะสามารถติดตามสถานะการขนส่งสินค้าได้

เทรนด์บรรจุภัณฑ์อัจฉริยะที่กล่าวมานี้ จัดแสดงให้ได้เห็นกันแล้วในงาน Tetra Pak Index 2018 ที่ผ่านมา ซึ่งสื่อให้ผู้ชมงานได้ทราบว่าเทคโนโลยี Smart Packaging ไม่ได้จำกัดอยู่ในกลุ่มเฉพาะธุรกิจขนาดใหญ่อีกต่อไป เพราะในกลุ่มธุรกิจขนาดเล็กอย่างร้านค้าออนไลน์ที่กำลังเติบโตอย่างรวดเร็วนั้น มองว่าเป็นโอกาสใหม่ๆ ที่จะปรับใช้เทคโนโลยีการบรรจุภัณฑ์ล่าสุด อย่างการใช้รหัสดิจิทัลติดตั้งไว้ที่บรรจุภัณฑ์ เพื่อนำเสนอร้านขายของทั้งแบบออนไลน์และแบบออฟไลน์ในทิศทางใหม่ ซึ่งปรากฏการณ์นี้นับว่าเป็นเทรนด์บรรจุภัณฑ์อัจฉริยะใหม่ที่จะมายกระดับการออกแบบบรรจุภัณฑ์ให้ทันสมัยในช่วง 2-3 ปีถัดไปจากนี้ด้วย

นอกจากนั้น ด้วยกระแสความนิยมในการเลือกซื้อของจากร้านขายของออนไลน์ ทำให้ตลาดออนไลน์เติบโตอย่างต่อเนื่อง ขณะที่ร้านค้าแบบดั้งเดิมก็กำลังปรับตัวและคิดค้นทางใหม่ เพื่อค่อยๆ ผนวกรวมการขายในแบบออฟไลน์และออนไลน์เข้าด้วยกัน โดยการเพิ่มช่องทางจำหน่ายออนไลน์ก็เพื่ออำนวยความสะดวกให้เข้าถึงผู้บริโภคที่จะสามารถเข้ามาซื้อสินค้าได้ทุกเมื่อ ไม่ว่าจะอยู่ที่ไหนก็ตาม ตราบใดที่ในมือพวกเขามีสมาร์ทโฟนอยู่ และบรรจุภัณฑ์จะก็เข้ามามีบทบาทสำคัญในการตอบสนองต่อแนวโน้มที่กำลังขยายการเติบโตของร้านขายของออนไลน์ได้ในหลายรูปแบบ


ส่อง 4 รูปแบบ Smart Packaging ดันร้านขายของออนไลน์ให้โตได้อย่างต่อเนื่อง

หลักในการออกแบบบรรจุภัณฑ์ให้โดนใจนักช้อปออนไลน์ ซึ่งอาจารย์วรรณรัตน์ ผู้เขียนบทความได้แนะนำไว้ มีดังนี้

ความสะดวก เนื่องจากผู้บริโภคจะเริ่มมองหาวิธีใหม่ในการทำให้ชีวิตของพวกเขาง่ายขึ้น นี่จึงเป็นโอกาสสำคัญในการพัฒนาบรรจุภัณฑ์ ให้ตอบสนองความต้องการของเหล่านักช้อปออนไลน์มากขึ้น โดยหลักการออกแบบที่จะมอบประสบการณ์ความสะดวกโดนใจที่ว่านี้ ต้องเอื้อต่อการใช้งานผลิตภัณฑ์ได้ง่ายขึ้น และบรรจุภัณฑ์นั้นจะต้องสะดวกต่อการกำจัดด้วย โดยแนวคิดที่เป็นตัวอย่างที่ดีของการออกแบบบรรจุภัณฑ์ที่สะดวกต่อการใช้งาน คือ การออกแบบบรรจุภัณฑ์เพื่อทุกคน หรือ Universal Design ซึ่งยึดหลักว่าบรรจุภัณฑ์ที่ดีจะต้องออกแบบให้สะดวกต่อการใช้งานได้ทุกเพศทุกวัย ยึดความสะดวกสบายเป็นหลัก

สร้างความยั่งยืน ในตอนนี้ผู้บริโภคทั่วโลกหันมาตระหนักถึงผลกระทบของขยะพลาสติก ดังนั้น วัสดุที่จะนำมาใช้ทำบรรจุภัณฑ์จึงควรเป็นวัสดุรีไซเคิล ซึ่งการใช้บรรจุภัณฑ์รีไซเคิลนี้จะเป็นการสื่อสารทางอ้อมกับลูกค้าสินค้าออนไลน์ด้วยว่า ผู้ประกอบการมีความใส่ใจ มีความรับผิดชอบต่อสังคมและสิ่งแวดล้อมหรือไม่ เพราะแนวโน้มของบรรจุภัณฑ์ในอนาคตจะต้องเลือกใช้วัสดุที่สามารถย่อยสลายได้ ไม่เป็นมลพิษต่อสิ่งแวดล้อม โดยเทคโนโลยีล่าสุดที่มีการนำมาปรับใช้ คือ การเลือกใช้วัสดุให้บางลงหรือมีน้ำหนักน้อยลง แต่ใช้เทคโนโลยีด้านวัสดุศาสตร์มาช่วยให้มีคุณสมบัติในการเก็บรักษาดีเท่าเดิม

พฤติกรรมของผู้บริโภคที่เปลี่ยนแปลงไป การดำเนินชีวิตประจำวันของผู้บริโภคเป็นสิ่งสำคัญที่จะกำหนดแนวโน้ม เทรนด์ Smart Packaging 2019 ซึ่งจากการสำรวจความพึงพอใจของลูกค้าออนไลน์พบว่าตัวบรรจุภัณฑ์มีผลถึง 80% ในการตัดสินใจซื้อสินค้าของเหล่านักช้อป ดังนั้น การพัฒนาแพ็กเกจจิงสำหรับร้านค้าออนไลน์ จึงเป็นสิ่งที่น่าลงทุนไม่น้อย โดยในปัจจุบัน เทคโนโลยีการออกแบบแพ็กเกจจิงก็พัฒนาไปอย่างต่อเนื่องเพื่อตอบโจทย์ความต้องการของลูกค้าที่เปลี่ยนแปลงไป

ยกตัวอย่าง บรรจุภัณฑ์ที่ใช้วัสดุซึ่งมีคุณสมบัติ self-healing polymer materials ที่สามารถกลับคืนสู่สภาพเดิมได้หลังจากที่ถูกทำให้เสียรูป เพราะมีสารที่จะเป็นตัวช่วยรักษา (healing agent) สภาพวัสดุ ทำให้บรรจุภัณฑ์นั้นสามารถทำหน้าที่ปกป้องสินค้าไม่ให้เกิดความเสียหายหรือปนเปื้อนจากเชื้อโรคภายนอกได้ นอกจากนั้นยังมี self-cleaning polymer materials ซึ่งเป็นวัสดุที่สามารถทำความสะอาดตัวเองได้ ด้วยการทำให้ผิวหน้าของวัสดุนั้นกันน้ำและกันสิ่งปนเปื้อนอื่นๆ ไม่ให้ติดอยู่ที่ผิวหน้าของวัสดุนั้นได้

เทคโนโลยีและประสิทธิภาพการจัดส่งที่รวดเร็ว ยิ่งลูกค้าได้รับสินค้ารวดเร็วเท่าไร ก็ยิ่งสร้างความประทับใจให้ลูกค้ามากเท่านั้น และนำมาซึ่งการสั่งสินค้าอย่างต่อเนื่อง สมมุติฐานนี้การันตีด้วยผลสำรวจล่าสุดที่ว่า ภายในปี ค.ศ. 2025 พฤติกรรมของผู้บริโภคจะเปลี่ยนไป โดยจะซื้อของออนไลน์ในปริมาณที่น้อยลง แต่มีความถี่ในการซื้อมากขึ้น ทำให้ธุรกิจโลจิสติกส์และบรรจุภัณฑ์ยิ่งทวีความสำคัญมากขึ้นด้วย

เพราะเมื่อธุรกิจส่งสินค้าออนไลน์ขยายตัว ก็ส่งผลให้ผู้ประกอบการต้องกลับมาคิดกันว่าชนิดของวัสดุที่นำมาทำบรรจุภัณฑ์ต้องสอดคล้องกับการใช้งานเป็นหลัก เพราะถ้าสินค้านั้นต้องถูกวางทับซ้อนกันหลายๆ ชั้น จากการขนส่งหรือการจัดเก็บ ซึ่งอาจทําให้ตัวสินค้าภายในเสียหายได้ ผู้ประกอบการก็จำเป็นต้องเลือกใช้วัสดุคงรูปที่มีราคาสูงขึ้น แต่อย่างไรก็ตาม การลงทุนกับบรรจุภัณฑ์ที่ทำจากวัสดุคงรูปก็ถือว่าคุ้มค่าและสร้างความประทับใจให้กับลูกค้าได้ เพราะบรรจุภัณฑ์นั้นจะสามารถนํากลับมาใช้งานได้บ่อยและนานกว่าแบบอื่นๆ จึงต้องพิจารณาให้ดีถึงจุดคุ้มทุน และหากต้องขนส่งสินค้าบ่อยๆ วัสดุแบบนี้ก็คุ้มค่ากว่า เพราะในตอนนี้วัสดุแบบนี้ผ่านการทดสอบแล้วว่า สามารถป้องกันสินค้าที่อยู่ภายในได้ดีที่สุด


อ้างอิง :


อัปเดต เทรนด์โดนใจผู้บริโภคในยุค Online Marketing กันต่อ

มาดูกันเทรนด์ การออกแบบ บรรจุภัณฑ์ ให้โดนใจผู้บริโภค ยุคใหม่

2019 ปีแห่ง ‘นวัตกรรมเพื่อผู้หญิง’ เปิดตัวไอเดียโดนใจ คิดค้นโดยผู้ประกอบการหญิงทั่วโลก

‘Unbounded Retail’ ยิ่งไม่รู้ยิ่งต้องทำความเข้าใจ เพราะ ‘ยอดขาย’ สร้างได้ทุกเวลา ทุกสถานที่