ระบบการศึกษาไทยถูกค่อนแคะมาโดยตลอดว่าไม่ตอบโจทย์ความต้องการของภาคธุรกิจ บัณฑิตจบมาแล้วทำงานไม่เป็น หรือจบมาแล้วไม่ได้ทำงานตามสาขาที่เรียนมา แม้มีการนำเสนอแนวคิดของผู้บริหารภาครัฐ ภาคเอกชน และนักวิชาการ ต่อการเปลี่ยนแปลงระบบการศึกษาไทย แต่ดูเหมือนเรายังคงวนเวียนอยู่ในเขาวงกตที่หาทางออกไม่เจอ


งานขาดคน คนขาดงาน วังวนแสนสับสน

ในช่วงที่ผ่านมา เรามีปัญหาการขาดแคลนแรงงาน เนื่องจากเยาวชนที่เป็นกำลังสำคัญของชาติมองข้ามการศึกษาด้านวิชาชีพ โดยมองว่าผู้สำเร็จการศึกษาด้านวิชาชีพในระดับประกาศนียบัตรวิชาชีพ (ปวช.) หรือ ในระดับประกาศนียบัตรวิชาชีพชั้นสูง (ปวส.) ได้รับเงินเดือนน้อยกว่าผู้ที่สำเร็จการศึกษาในระดับปริญญาตรี ทำให้ค่านิยมการเรียนสายอาชีพต่ำ เป็นเหตุทำให้ประเทศขาดแคลนกำลังคนสายอาชีพที่เป็นกำลังสำคัญในการขับเคลื่อนประเทศในภาคอุตสาหกรรม ผิดกับในต่างประเทศที่ผู้มีฝีมือจะได้เงินเดือนมากกว่าคนที่เรียนจบมาทางด้านสายสามัญ

ยกระดับสู่ New S-Curve

ดร.คณิศ แสงสุพรรณ

การประกาศส่งเสริม ‘อุตสาหกรรมพัฒนาคนและการศึกษา’ เป็นอุตสาหรรมเป้าหมาย หรือ New S-Curve ลำดับที่ 12 โดยนำร่องในพื้นที่เขตพัฒนาเศรษฐกิจภาคตะวันออก หรือ อีอีซี นับเป็นก้าวใหม่แห่งระบบการศึกษาและพัฒนาคน เป็นเรื่องใหญ่และมีความสำคัญที่จะต้องมีการจัดเวทีให้ทุกภาคส่วนที่เกี่ยวข้อง อาทิ กระทรวงศึกษาธิการ กระทรวงอุตสาหกรรม กระทรวงวิทยาศาสตร์ กระทรวงแรงงาน รวมถึงหน่วยงานอื่นที่เกี่ยวข้องมาหารือร่วมกันเพื่อกำหนดยุทธศาสตร์ที่เป็นรูปธรรมเพื่อพัฒนาคนและการศึกษายุคใหม่

โดย ดร.คณิศ แสงสุพรรณ เลขาธิการคณะกรรมการนโยบายเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก ได้เปิดเผยรายละเอียดว่า ที่ประชุมคณะกรรมการนโยบายเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก (กพอ.) ที่มี พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี เป็นประธานฯ ได้มีมติให้เพิ่มอุตสาหกรรมเป้าหมายในพื้นที่อีอีซีจาก 10 เป็น 12 อุตสาหกรรม สำหรับอุตสาหกรรมที่เพิ่มเข้ามาใหม่เป็นลำดับที่ 11 คืออุตสาหกรรมการป้องกันประเทศ ส่วนอุตสาหกรรมที่ 12 คืออุตสาหกรรมพัฒนาคนและการศึกษา โดยที่ประชุมฯมอบหมายให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องไปจัดทำรายละเอียดและให้สำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน (บีโอไอ) จัดทำมาตรการส่งเสริมการลงทุนที่เหมาะสมมาเสนอในการประชุม กพอ.ครั้งต่อไป

ก้าวสู่การบริหารจัดการรูปแบบใหม่

การเพิ่มอุตสาหกรรมพัฒนาคนและการศึกษา เป็นอุตสาหกรรมเป้าหมายลำดับที่ 12 จึงนับเป็นการทรานสฟอร์มระบบการศึกษาไทยอย่างแท้จริง เป็นการปรับเปลี่ยนยุทธศาสตร์ด้านการศึกษาและการพัฒนาคนเพื่อรองรับอุตสาหกรรมเป้าหมาย 10 สาขา กระทรวงศึกษาไม่ใช่หน่วยงานเดียวในการขับเคลื่อน แต่ต้องพัฒนาร่วมกับหน่วยงานอื่นๆ ทั้งระบบ รวมถึงในอนาคตอาจมีคลัสเตอร์การศึกษาที่รวบรวมมหาวิทยาลัย นักวิชาการ นักวิจัยชั้นนำจากทั่วโลกมาร่วมเป็นเครือข่ายเดียวกัน

EEC-HDC หนึ่งในโมเดลการศึกษารูปแบบใหม่

ดร.อภิชาติ ทองอยู่

เจาะลึกลงไปในพื้นที่ 3 จังหวัดภาคตะวันออก ฉะเชิงเทรา ชลบุรี และ ระยอง วันนี้ได้มีการจัดตั้งคณะทำงานด้านการพัฒนาบุคลากรและการศึกษา (EEC-HDC) ที่มี ดร.อภิชาติ ทองอยู่ เป็นประธาน เพื่อพัฒนาบุคลากรรองรับ 10 อุตสาหกรรมเป้าหมาย หรือ 10 S-Curve ซึ่งคณะทำงานชุดนี้จะต้องเร่งปฏิบัติการพัฒนาบุคลากรอย่างเร่งด่วน ให้เท่าทันการพัฒนาโดยรวมของอีอีซีที่คืบไปหน้าทุกวัน

ปูพรมสู่ภูมิภาคอื่นทั่วประเทศ

แน่นอนว่าเมื่อนักลงทุนมองเห็นระบบการพัฒนาคนและการศึกษาดังกล่าว ย่อมมั่นใจว่าเมื่อเข้ามาตั้งฐานการผลิตแล้วจะไม่ขาดแคลนแรงงานแน่นอน เพราะต้องยอมรับว่า แรงงานคือหัวใจสำคัญของทุกอุตสาหกรรม ในหลายประเทศแม้จะมีมาตรการส่งเสริมการลงทุนมากมาย แต่กลับไร้นักลงทุนเพราะไม่มีแรงงานสนับสนุน หรือแรงงานที่มีไม่ตอบสนองต่ออุตสาหกรรมนั้น

พื้นที่อีอีซี คือพื้นที่นำร่องในการทรานสฟอร์มระบบการศึกษาและการพัฒนาคนยุคใหม่ เพื่อเป็นแบบอย่างในการขยายไปสู่ภูมิภาคอื่นๆ ต่อไป