“คอมพิวเตอร์” ก็เหมือน “วิทยุ” หรือข้าวของเครื่องใช้อื่นๆ ที่กว่าสิ่งประดิษฐ์แต่ละชิ้นจะลงตัวและใช้งานได้อย่างคงที่คงทน ต้องอาศัยความร่วมไม้ร่วมมือจากนักคิดหลากยุคหลายสมัย ที่บางครั้ง ความร่วมมืออาจเกิดขึ้นโดยไม่ตั้งใจ และหลายหนก็ไม่ใช่ความร่วมมือ แต่เป็นการชิงดีชิงเด่นชิงไหวชิงพริบกันในสมรภูมิไอเดีย
เหมือนที่ผมเคยเขียนถึงการขับเคี่ยวกันระหว่าง Thomas Alva Edison กับ George Westinghouse สองคู่แข่งขันประดิษฐ์คิดค้นและต่อยอดระบบไฟฟ้า ในบทความ การไฟฟ้า พ่อทุกสถาบัน ที่ SALIKA ของเราแห่งนี้ ประดิษฐ์ คอมพิวเตอร์
“วิทยุ” ก็เช่นเดียวกัน เพราะหากเอาข้อมูลจากตำราทั่วไป ที่มักเขียนว่า ผู้ให้กำเนิด “วิทยุ” คือ Guglielmo Marconi ทั้งที่อันที่จริงแล้ว Guglielmo Marconi ได้นำแนวคิดการประดิษฐ์วิทยุจากนักวิทยาศาสตร์รุ่นพี่ที่เคยค้นคว้าก่อนหน้าเขามาปรับประยุกต์เป็น “วิทยุ” ในโฉมหน้าที่เรารู้จักกันในปัจจุบัน
ซึ่งหากสืบสาวราวเรื่องกันอย่างลึกซึ้งแล้ว จะพบว่า การประดิษฐ์ “วิทยุ” ของ Guglielmo Marconi ต่อยอดมาจากแนวคิดของ James Clerk Maxwell, Henrich Rudolf Hertz, Lee de Forest รวมถึง Samual Morse
“คอมพิวเตอร์” ก็เช่นเดียวกัน เมื่อย้อนกลับไปอ่านหนังสือเรียนเกี่ยวกับประวัติความเป็นมาของ “คอมพิวเตอร์” เราจะพบชื่อของ Blaise Pascal, Gottfried Von Leibniz, Charles Babbage, Herman Hollerith, Howard Aiken, John Vincent Atanasoff, Clifford Berry, John W. Mauchy, J. Presper Eckert Jr. ในฐานะผู้ร่วมคิดสร้าง “คอมพิวเตอร์” ยาวเหยียดยิ่งกว่าถนนเพชรเกษม
กระนั้นก็ดี มีอยู่ชื่อหนึ่งซึ่งได้รับการยกย่อง ว่าคือบิดาผู้ให้กำเนิด หรือ ประดิษฐ์ “คอมพิวเตอร์” อย่างแท้จริง เขาคนนั้นมีชื่อว่า Alan Turing
กล่าวอย่างถึงที่สุดแล้ว “ฉากและชีวิต” ของ Alan Turing นั้น มีมากมายหลายมิติ
ดังที่เขียนไป นอกจาก Alan Turing จะได้รับการยกย่องว่าเป็นบิดาผู้ให้กำเนิด “คอมพิวเตอร์” เขายังรั้งตำแหน่งนักคณิตศาสตร์, นักตรรกศาสตร์, นักรหัสวิทยา รวมถึงนักวิ่งมาราธอน!
และที่สำคัญก็คือ Alan Turing นั้น จัดเป็น Hacker ระดับ “ตัวพ่อ” เพราะ Alan Turing คือผู้ถอดรื้อ Enigma Machine เครื่องสกัดรหัสข้อความของเยอรมนี ซึ่งเป็นอุปกรณ์ที่มีความซับซ้อนมากในสมัยนั้น
Enigma คือเครื่องเข้ารหัสและถอดรหัส ข้อความที่กองทัพนาซีใช้ติดต่อสื่อสารกันเป็นการภายใน ซึ่งมีเทคนิคการสกัดรหัสที่หากมองเพียงผิวเผินแล้วคงเห็นว่าเป็นวิธีการที่เรียบง่าย
นั่นก็คือ การใช้ตัวอักษรหนึ่งแทนค่าอักษรอีกตัวหนึ่ง!
หากในความเป็นจริงแล้ว หาใช่เป็นวิธีการง่ายดังใจคิด
เนื่องจากเครื่อง Enigma ใช้กลไกที่หลากหลายในการเข้ารหัส เริ่มจากแป้นพิมพ์ตัวอักษรภาษาอังกฤษ 26 ตัว
เมื่อกดแป้นใดแป้นหนึ่ง Rotor จะหมุนเพื่อเปลี่ยนทางเดินกระแสไฟฟ้าไปสู่ Reflector ซึ่งมีหน้าที่ย้อนกระแสไฟฟ้ากลับสู่ภาคแสดงผล
แม้ Enigma จะซับซ้อนมากมายเพียงไร แต่ก็ไม่พ้นความพยายามของ Hacker “ตัวพ่อ” ที่ชื่อ Alan Turing เพราะเขาสามารถตามค้น ตามแกะ ตามรื้อ Enigma เสียจนไม่มีชิ้นดีในเวลาไม่นาน
ขณะนั้น Alan Turing เป็น “หัวหน้ากลุ่ม HUT 8” ภายใต้การควบคุมของ British Cryptanalytic Department ในช่วงสงครามโลกครั้งที่ 2
Alan Turing เล่น “เกมย้อนรหัส” หรือ The Imitation Game ด้วยการสร้างเครื่องเข้ารหัสและถอดรหัสที่ชื่อ The Bombe เลียนแบบ Enigma ขึ้นมา
ซึ่งในเวลาต่อมา นอกจาก The Bombe จะทำหน้าที่ถอดรื้อรหัสลับจากเครื่อง Enigma แล้ว The Bombe ยังเป็นต้นแบบของ The Colossus ซึ่งถือได้ว่าเป็นหนึ่งในบรรดาเครื่องคอมพิวเตอร์รุ่นแรกๆ ของโลก!
ใช่แล้วครับ “คอมพิวเตอร์” ก็เหมือนกับสิ่งประดิษฐ์เกือบทุกชนิดบนโลกใบนี้ ที่ต่างก็มีเบื้องหน้า เบื้องหลัง และเบื้องลึก ที่ซับซ้อนซ่อนเงื่อน
บางครั้ง การที่เราเคยรับรู้ “หน้าฉาก” ว่าคนนั้นคนนี้เป็นคนคิดเครื่องไม้เครื่องมือต่างๆ นั้น มันอาจไม่เป็นความจริงก็ได้
โดยเฉพาะ “คอมพิวเตอร์” ที่อยู่ๆ ก็ไม่ใช่ว่าใครคนใดคนหนึ่งทะลึ่งคิด ประดิษฐ์ “คอมพิวเตอร์” ขึ้นมาอย่างผูกขาดความรู้แต่เพียงผู้เดียว
Blaise Pascal, Gottfried Von Leibniz, Charles Babbage, Herman Hollerith, Howard Aiken, John Vincent Atanasoff, Clifford Berry, John W. Mauchy, J. Presper Eckert Jr., John von Neumann และ Alan Turing แม้รายชื่อทั้งหมด อาจมีที่ทางในประวัติศาสตร์ ในฐานะผู้พัวพันกับการสร้าง “คอมพิวเตอร์”
ทว่า การที่ Alan Turing ได้รับการยกย่องให้เป็นบิดาผู้ให้กำเนิด “คอมพิวเตอร์” นั้นหาใช่เรื่องบังเอิญแต่อย่างใดไม่
(โปรดติดตามตอนต่อไป)
ถ้าคุณชอบอ่านเกี่ยวกับสิ่งประดิษฐ์ นี่คือบทความที่เราแนะนำให้อ่านต่อ
ใครช่างคิด ประดิษฐ์ ‘Hard Disk’ นวัตกรรมฐานราก วงการ ICT โลก
