รู้รอบเรื่อง Robotics ต้องให้ผู้เรียนฝึกคิดและเสริมสร้างทักษะในสถานประกอบการ

30 ปีที่ผ่านมา รัฐบาลมีโครงการพัฒนาพื้นที่บริเวณชายฝั่งทะเลตะวันออก หรือ อีสเทิร์นซีบอร์ด ทำให้เกิดอุตสาหกรรมมูลค่าสูงหลายด้าน เช่น อุตสาหกรรมยานยนต์ อุตสาหกรรมชิ้นส่วนอิเล็กทรอนิกส์ ส่งผลให้รายได้ของคนไทยเพิ่มมากขึ้น สภาพความเป็นอยู่โดยรวมก็ดีขึ้นกว่าแต่ก่อน

จากการพัฒนาตอนนั้น แม้ว่ารายได้ต่อคนของประชากรไทยขยับตัวเพิ่มสูงขึ้น แต่ในระยะหลัง การเพิ่มขึ้นของรายได้เริ่มช้าลงจนแทบจะไม่มีการขยับตัว

รัฐบาลจึงวางแนวทางเพื่อยกระดับเศรษฐกิจของประเทศไทยขึ้นใหม่อีกครั้ง ด้วยการต่อยอดโครงการอีสเทิร์นซีบอร์ดเดิม โดยกำหนดให้พื้นที่บริเวณภาคตะวันออก ซึ่งครอบคลุมจังหวัดฉะเชิงเทรา ชลบุรี และระยอง เป็น เขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก (อีอีซี) พื้นที่ที่ได้รับการส่งเสริมอุตสาหกรรมในอนาคต ซึ่ง อุตสาหกรรมหุ่นยนต์ จัดเป็นหนึ่งในอุตสาหกรรมใหม่ในพื้นที่นี้ 

ในฐานะผู้อำนวยการศูนย์นวัตกรรมหุ่นยนต์และระบบอัตโนมัติ สถาบันการจัดการปัญญาภิวัฒน์ (พีไอเอ็ม) มองว่า ประเทศไทยมีอุตสาหกรรมที่มีฐานการผลิตขนาดใหญ่ จึงมีแนวโน้มว่าจะมีการใช้หุ่นยนต์และระบบอัตโนมัติในสายการผลิตมากขึ้น โดยเฉพาะตามนิคมอุตสาหกรรมต่างๆ ซึ่งหุ่นยนต์จะช่วยเพิ่มศักยภาพของประเทศไทยโดยเฉพาะด้านอุตสาหกรรมการผลิต และบุคลากรด้านหุ่นยนต์จะเป็นที่ต้องการอย่างมากภายใน 1-2 ปีนี้

เพื่อรองรับอาชีพที่จะเกิดขึ้นในอนาคตอันใกล้ พีไอเอ็ม ได้เปิดหลักสูตรระดับปริญญาตรี ด้านวิศวกรรมหุ่นยนต์และระบบอัตโนมัติขึ้น ภายใต้หลักสูตร Bachelor of Engineering Program in Robotics and Automation Engineering นักศึกษาก๋จะไม่ได้เรียนในห้องเรียนเพียงอย่างเดียว แต่จะต้องเรียนสลับกับการทำงานด้านหุ่นยนต์ไปตลอด 4 ปี โดยทางสถาบันร่วมมือกับบริษัทหุ่นยนต์ชั้นนำต่างๆ เพื่อให้นักศึกษาได้มีโอกาสฝึกปฏิบัติงานในสถานประกอบการ โดยการฝึกปฏิบัติงานด้านหุ่นยนต์จะเริ่มขึ้นเมื่อนักศึกษาขึ้นชั้นปีที่ 2 ภายใต้ระบบการดูแลนักศึกษา  โดยนักศึกษาต้องเข้าไปประจำบริษัทที่เหมาะสมกับตนเอง ทั้งลักษณะงานและสถานที่ ตลอดจนรายได้ที่จะได้รับขณะฝึกปฏิบัติงาน ซึ่งจะมีพี่เลี้ยงคอยดูแล และอาจารย์ประจำหลักสูตรจะเข้าไปตรวจเยี่ยมนักศึกษาระหว่างฝึกปฏิบัติงาน

หลังจากการฝึกปฏิบัติงานสิ้นสุดลง จะมีการสัมมนาแบ่งปันประสบการณ์ที่นักศึกษาได้รับตลอดช่วงเวลาฝึกให้แก่เพื่อน รุ่นน้อง พี่เลี้ยงของทุกบริษัท และคณาจารย์ได้รับทราบ จากนั้นอาจารย์จะนำเอาประสบการณ์ของนักศึกษามาปรับปรุงหลักสูตรให้ทันสมัยตลอดเวลา

ปี 2563 พีไอเอ็มมีแผนขยายวิทยาเขตไปยังเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก (อีอีซี) เพื่อผลิตบุคลากรด้านหุ่นยนต์ให้เพียงพอกับความต้องการของประเทศ และจากการพูดคุยกับ ดร.อภิชาต ทองอยู่ ประธานคณะทำงานประสานงานด้านการพัฒนาบุคลากรในเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก (อีอีซี) ทำให้ทราบถึงการสำรวจความต้องการบุคลากรทางด้านหุ่นยนต์และระบบอัตโนมัติที่ชัดเจนยิ่งขึ้น ว่าภายในอีก 5 ปีข้างหน้า อุตสาหกรรมดังกล่าวจะมีความต้องการบุคลากรสูงถึง 37,500 คน ซึ่งปัจจุบัน มีการนำตัวเลขความต้องการเสนอกับทางรัฐบาลแล้ว และคาดว่าหลังจากนี้จะได้เห็นการสร้างความร่วมมือระหว่างสถาบันการศึกษาและผู้ประกอบการเกิดขึ้นอย่างต่อเนื่องต่อไป

โดยสถาบันการศึกษาต้องเตรียมรับมือกับความเปลี่ยนแปลงนี้ ด้วยการจับมือกับสถานประกอบการหรือภาคอุตสาหกรรม เพื่อกำหนดคุณสมบัติและคุณลักษณะนักศึกษาที่จบไปเป็นบัณฑิต ให้พร้อมทำงานตอบสนองความต้องการของตลาดแรงงานตามมาตรฐานสากล โดย

• การออกแบบหลักสูตรร่วมกัน
• การทำวิจัยและพัฒนา
• การฝึกอบรมบุคลากรและนักศึกษา

ที่ผ่านมา สถาบันการศึกษาไทยไม่ได้มีความร่วมมือกันแบบลงลึกระหว่าง 2 ฝ่าย ส่งผลให้มีเด็กตกงานจำนวนมาก และตลาดก็ขาดแรงงานที่ตรงสาย

แนวทางการดำเนินงานของคณะวิศวกรรมศาสตร์และเทคโนโลยี พีไอเอ็ม ซึ่งเป็นศูนย์กลางการพัฒนาบุคลากรด้านหุ่นยนต์ของเครือซีพีและพันธมิตรที่เต็มไปด้วยผู้เชี่ยวชาญในสาขาอาชีพ จึงเข้ามาผลักดันให้นักศึกษาได้มีโอกาสเรียนรู้ มีโอกาสในการฝึกงานและดูงานอย่างหลากหลายกับเครือข่ายพันธมิตรชั้นนำนอกจากนี้ ทางคณะยังเป็นเครือข่ายศูนย์ความเป็นเลิศด้านเทคโนโลยีหุ่นยนต์ฯ ของกระทรวงอุตสาหกรรม และเป็นศูนย์พัฒนาบุคลากรในพื้นที่อีอีซี จึงมั่นใจได้ว่า ทางสถาบันจะสร้างบัณฑิตด้านหุ่นยนต์และระบบอัตโนมัติที่พร้อมทำงานออกสู่สังคม เพื่อเป็นทรัพยากรสำคัญต่อการพัฒนาประเทศยุคใหม่ และเป็นกลไกสำคัญในการยกระดับประเทศไทยให้พ้นภัยทางเศรษฐกิจที่กำลังเผชิญอยู่ 

เรื่อง : ดร.ธันยวัต สมใจทวีพร

ยังมีบทสัมภาษณ์ผู้อำนวยการศูนย์นวัตกรรมหุ่นยนต์และระบบอัตโนมัติ พีไอเอ็ม ที่ทีมสาลิกาได้พูดคุยและนำเสนอไปก่อนหน้านี้ ให้อ่านกันต่อ

ดร.ธันยวัต สมใจทวีพร : โจทย์ใหญ่ของนวัตกรผู้สอนด้านหุ่นยนต์-ระบบอัตโนมัติ PIM