เป็นที่รู้กันในหมู่สายเต็นท์ ว่าในแต่ละปี อุทยานแห่งชาติ จะมีธรรมเนียมของช่วงเวลาปิดประตู เพื่อให้ธรรมชาติได้พักฟื้นตัว
ซึ่งส่วนใหญ่มักเป็นฤดูน้ำหลาก ที่นอกจากบรรดานักท่องเที่ยวจะเดินทางไม่สะดวกเนื่องจากเสี่ยงฝนถนนลื่นแล้ว
ป่าหน้าฝนยังมีอันตรายหลายประการ เป็นต้นว่า ทากเยอะ ดินสไลด์ หน้าฝนต้นไม้งอกดี ป่าเปลี่ยนโฉมอาจทำให้หลงป่าง่าย
และโดยเฉพาะอย่างยิ่ง ที่น่ากลัวที่สุดก็คือ น้ำป่า
อย่างไรก็ตาม สายเต็นท์รู้ดีว่า อุทยานแห่งชาตินั้นจะปิดสลับกันไป นั่นหมายถึง มีเวลาเหลื่อมให้ย้ายที่ลุยป่าได้
เพราะส่วนมากแล้ว อุทยานแห่งชาติแต่ละแห่งจะปิดตัวไม่ตรงกัน และแต่ละที่ก็จะมีเวลาปิดตัวนานไม่เท่ากัน แต่โดยเฉลี่ยแล้ว จะอยู่ระหว่าง 4-6 เดือน
และส่วนใหญ่ก็จะปิดประตูกันในช่วงฤดูฝนดังที่ได้บอกไปครับ
ดังนั้น ในช่วงปลายฝนต้นหนาว จึงเป็นช่วงที่สายเต็นท์เริงร่าเป็นพิเศษ เพราะมันคือฤดูเที่ยวป่าอย่างเต็มคราบนั่นเอง
และแม้ว่า อุทยานแห่งชาติส่วนมากจะเปิดในช่วงหน้าร้อน แต่ก็ไม่มีใครอยากมาเที่ยวมากนัก เพราะมันร้อน และแล้ง
ความร้อนแล้ง ก็นับเป็นอันตรายอย่างหนึ่งไม่แพ้ฤดูฝน
แม้ว่าอุทยานแห่งชาติจะไม่ปิดประตู แต่ป่าก็ไม่ค่อยมีอะไรให้ดูมาก เพราะต้นไม้จะเฉา และสัตว์ป่าก็หลบแดดร้อนไม่ค่อยออกมาปรากฏตัว
อย่างไรก็ดี แม้ป่าหน้าร้อนจะเที่ยวไม่สนุก แต่สายเต็นท์ก็รู้กันดีว่า ห้วงซัมเมอร์นั้น ควรไปเที่ยวที่ไหน
ใช่แล้วครับ ลงใต้ ไปอุทยานแห่งชาติทางทะเล
สรุปก็คือ ปลายฝนต้นหนาว บุกป่า ส่วนหน้าร้อน เราก็ลงทะเล อันนี้รู้กันโดยไม่ต้องบอก ไม่ว่าจะสายเต็นท์หรือสายอะไร ถ้าหัวใจรักการผจญภัย
อย่างไรก็ดี ต้องยอมรับอย่างหนึ่งว่า ผลของการท่องเที่ยวอุทยานแห่งชาติในลักษณะนี้ ที่สะสมมานานเป็นเวลาหลายสิบปี
ยังไม่นับการตัดถนนผ่านป่า เอาแค่การไปกางเต็นท์ในอุทยานแห่งชาติ ก็ต้องนับว่าเป็นการรบกวนธรรมชาติอย่างมาก โดยเฉพาะสัตว์ป่า
นี่คงไม่ต้องพูดถึงการกระทำที่มากไปกว่าการท่องเที่ยว นั่นคือการลักลอบล่าสัตว์ป่า โดยเฉพาะสัตว์สงวน และการตัดไม้ทำลายป่า
ที่ไม่ใช่แค่รบกวน แต่เป็นการล้างผลาญธรรมชาติ ให้เสียหายลงไปอย่างรวดเร็ว
อย่างไรก็ตาม ในท่ามกลางสถานการณ์ COVID-19 ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่นี้ มีข่าวดีเผยแพร่ในหน้าสื่ออยู่เนืองๆ
โดยเฉพาะห้วงปลายเดือนมีนาคมที่ผ่านมา จนถึงต้นเดือนพฤษภาคมแบบนี้
นั่นก็คือ การปรากฏตัวของสิงสาราสัตว์ ทั้งสัตว์ป่า และสัตว์ทะเลครับ
The Guardian รายงานว่า การที่มลภาวะทางเสียงใต้น้ำลดลงจากพิษ COVID ที่มนุษย์กักตัวอยู่ในบ้าน ทำให้ผู้เชี่ยวชาญคาดการณ์ว่า วิกฤตนี้ส่งผลดีอย่างมากต่อวาฬ และสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมในทะเลอื่นๆ
Thai PBS รายงานว่า ตั้งแต่วันที่ 25 มีนาคม เป็นต้นมา มีการนำภาพหาดูยากของสัตว์ป่าที่ออกมานั่งเล่น โชว์ตัวกลางป่า มีความสุขท่ามกลางธรรมชาติ หลังจากทุกพื้นที่ปิดการท่องเที่ยวไม่มีกำหนดจากพิษ COVID
มีทั้งฝูงฉลามหูดำ 50 ตัวว่ายน้ำโชว์ที่เกาะห้อง และปรากฏการณ์สำคัญก็คือ ปลาปักเป้ายักษ์ โผล่ที่เกาะรัง ในรอบ 13 ปี ส่วนที่กุยบุรี ลูกกระทิง และช้างป่า เริงร่า ออกหาอาหารจำนวนมาก รวมถึงที่หมู่เกาะอ่างทอง ลูกค่างแว่นถิ่นใต้ฝาแฝด ก็ออกมาปรากฏตัว
ส่วน กรุงเทพธุรกิจ รายงานว่า ที่อุทยานแห่งชาติทุ่งแสลงหลวง กระทิง หมี กวาง สุนัขจิ้งจอก เก้งหม้อ เม่น และหมูป่า สรรพสัตว์เหล่านั้นได้ออกมาให้ยลโฉมช่วงการปิดแหล่งท่องเที่ยวจากสถานการณ์ COVID
และ ผู้จัดการ พาดหัวว่า ชื่นใจ! เสือดาวเดินอวดโฉมหน้ากล้องดักถ่ายสัตว์ป่า ในป่าแก่งกระจาน
นอกจากนี้ ผมเชื่อว่า ยังมีสัตว์ป่าแพร่พันธุ์ และมีความสุขเช่นนี้อีกเป็นจำนวนมากในอุทยานแห่งชาติอีกหลายแห่งที่ยังไม่เป็นข่าวครับ
ความหมายก็คือ ปัญหา COVID มีส่วนช่วยฟื้นฟูธรรมชาติ พืชพรรณธัญญาหารของสรรพสัตว์ในป่าเขาลำเนาไพร และโดยเฉพาะอย่างยิ่ง สัตว์ป่า
ไม่มีรถแล่นบนถนนที่ตัดผ่านบ้านของสัตว์คือ ป่า โดยเฉพาะอย่างยิ่ง เขาใหญ่ ไม่มีเต็นท์นับหมื่นหลังกางในพื้นที่อุทยานแห่งชาติทั่วประเทศ ไม่มีเรือในทะเล ไม่มีนักประดาน้ำในมหาสมุทร
ไม่มีควันเผาพลาสติกก่อไฟ ไม่มีเสียงรบกวน ไม่มีคราบน้ำมันเรือ ไม่มีขยะ
COVID MODEL คือการคืนความเงียบสงบ และสันติภาพ แก่สัตว์ป่า และป่าไม้ในอุทยานแห่งชาติ ที่แม้ปกติจะมีกำหนดปิดตัวเฉลี่ยปีละ 4-6 เดือน มาเป็นเวลานับสิบปี แต่ก็แทบจะไม่มีความหมาย
เพราะสัตว์ป่าได้สูญพันธุ์ไปเรื่อยๆ ไม้ก็หมดป่าไปเรื่อยๆ แหล่งท่องเที่ยวธรรมชาตินับวันก็ทรุดโทรมลงเรื่อยๆ
COVID MODEL คือโจทย์ใหญ่ ที่สามารถเป็นต้นแบบให้กับผู้เกี่ยวข้องทั้งหมด ตั้งแต่นักอนุรักษ์ ไปจนถึงรัฐมนตรี
และโดยเฉพาะอย่างยิ่ง สายเต็นท์ที่คงต้องถึงเวลาลดการเที่ยวป่าลง เพื่อส่งต่อป่าและสัตว์ป่าให้ลูกหลานของเรา
และลูกหลานของสัตว์ป่าครับ
วิกฤตต่างๆ ที่เกิดขึ้น กระตุ้นเตือนให้เราหันมาใส่ใจสิ่งแวดล้อมมากขึ้น
‘แอปพลิเคชัน ท่องเที่ยวเชิงนิเวศ เกียวโต’ 3 คีย์เวิร์ด กำหนด 3 เทรนด์ท่องเที่ยว ทศวรรษหน้า 2020
เปลี่ยนข่าวร้าย ‘ภาวะโลกร้อน 2020’ เป็นโอกาสปกป้องสิ่งแวดล้อม สร้างโลกน่าอยู่ให้เยาวชนก่อนสายเกินไป
