ตอน 3 เริ่มที่เมืองทริเออร์: บ้านเกิดมาร์กซ์ ตำนานสังคมประชาธิปไตย
วันแรกที่มาจากกรุงเทพถึงแฟรงค์เฟิร์ต ก็เดินทางตรงไปที่เมืองทริเออร์ทันที ถึงเมืองเล็กๆ ที่น่าอยู่ก็เกือบเที่ยง! อากาศดี ทริเออร์เป็นเมืองท่องเที่ยวบนที่ราบริมแม่น้ำโมเซลทางตะวันตกเฉียงใต้ของเยอรมัน ห่างพรมแดนลักเซมเบริก์ราว 6 ไมล์ อยู่บริเวณเทือกเขาซีเฟอร์ เป็นเมืองที่มีภูมิทำเลงดงามที่สุดแห่งหนึ่งของเยอรมันและของโลก ผู้คนอัธยาศัยดี ทักทายอาคันตุกะต่างบ้านต่างเมืองอบอุ่น เป็นมุมของสังคมเยอรมันที่คริสตชนยังดำเนินชีวิตอย่างเคร่งครัด มีประชากรแสนคนเศษ อายุของเมืองเก่าแก่กว่า 2,000 ปี
ที่ตั้งเมืองที่ริมแม่น้ำโมเซล รัฐไรน์ลันด์-ฟันส์อยู่รอยต่อกับรัฐซาร์ลันด์ ทางตะวันตกเฉียงใต้ของเยอรมันติดพรมแดนฝรั่งเศส มีที่ราบริมแม่น้ำโมเซลเป็นแหล่งทำไร่องุ่นขนาดใหญ่ รัฐไรน์ลันด์-ฟันส์ เกิดจากการผนวกดินแดนต่างๆ ซึ่งไม่ได้มีความผูกพันทางสังคม-วัฒนธรรมมาก่อนเข้าด้วยกันเมื่อ 30 สิงหาคม พ.ศ. 2489 ได้ผนวกเอาบางส่วนของจังหวัดไรน์ในปรัสเซียกับเขตฝั่งซ้ายของแม่น้ำไรน์ และบางส่วนของรัฐเฮสเซนและฟัลส์ ที่มีลักษณะแบบไบเอิร์นเข้ามารวมกัน เมื่อรวมกลุ่มเป้นสังคมผ่านกาลเวลายาวนาน การอยู่ร่วมแว่นแคว้นเดียวกันได้ผสมกลมกลืนสร้างเอกลักษณ์แบบของไรน์ลันด์-ฟันส์ขึ้นมา ผู้คนที่นี่ได้ประโยชน์จากที่ตั้งทางภูมิศาสตร์และเส้นทางคมนาคมทางบก และทางน้ำจากแม่น้ำโมเซลและไรน์ สร้างความรุ่งเรืองมั่งคั่งให้กับท้องถิ่นตนมายาวนาน
อดีตบ้านเมืองแถบนี้เคลื่อนไหวอยู่ในวัฒนธรรมเก่าแก่ของยุโรป เป็นที่ตั้งถิ่นฐานของชาวเซลท์ ชาวโรมัน ชาวเบอร์กันดี และชาวฟรังค์ ในสมัยกลาง เจ้าเมืองไมน์ส์ของแคว้นนี้ เป็นถึงอัครเสนาบดีแห่งจักรวรรดิโรมันอันศักดิ์สิทธิแห่งชนชาติเยอรมัน รัฐไรน์ลันด์-ฟันส์ จึงเป็นที่ตั้งของวัดชาวยิวที่เก่าแก่ที่สุดของเยอรมัน เป็นทรงแบบโรมาเนสท์ สังคมทริเออร์สร้างนักคิด นักประดิษฐ์ จิตรกร กวี และปัญญาชนคนสำคัญของเยอรมันและของโลกมากมาย ตั้งแต่โยฮันเนส กูเทนเบอร์ก (พ.ศ. 1943-2011) ผู้ประดิษฐ์แท่นพิมพ์ที่มีตัวอักษรเคลื่อนที่ได้ ไปจนถึงปรัชญาเมธีที่ยิ่งใหญ่อย่าง คาร์ล มาร์กซ์
อดีตของทริเออร์เป็นเมืองของชาวโรมัน ทำให้สิ่งก่อสร้างหลายแห่งในเมืองนี้ ได้ขึ้นทะเบียนเป็นอนุสรณ์สถานทางวัฒนธรรมไว้กับยูเนสโก โบสถ์เซนท์ เพาลิน เป็นสิ่งก่อสร้างทางวัฒนธรรมที่เก่าแก่ที่สุดสร้างสมัยโรมันเรืองอำนาจ มีความสวยสง่างามยิ่ง การสร้างเมืองผ่านกาลเวลาจากอดีตที่ยาวนาน ทำให้เมืองนี้เต็มไปด้วยปราสาท โบสถ์วิหาร และนิยายปรัมปรา น่าตื่นตาตื่นใจ
เมื่อมาถึงเราก็ตรงไปพบ ผู้อำนวยการบ้านคาร์ล มาร์กซ์ ศาสตราจารย์ ดร.เบียทริคซ์ (Prof.Dr.Beatrix Bouvier) ศาสตราจารย์สตรีวัยกว่าห้าสิบ อารมณ์ดีเป็นกันเอง บุคคลิคเหมือนคุณครูอาวุโสอัธยาศัยดี เธอต้องรับแขกบ้านแขกเมือง บรรยายเรื่องราวของเมืองนี้และเรื่องราวของ มาร์กซ์ให้ผู้คนฟังมามากมาย
ศาสตราจารย์เบียทริคซ์ พาเราเดินชมเมืองตอนบ่ายและเยี่ยมชมบ้านคาร์ล มากร์ซ เป็นบ้านเรียบง่ายริมถนนในเมือง สองชั้นครึ่งแบบเยอรมันชนทั่วไป มีสวนเล็กๆ หลังบ้าน มีรูปปั้นทองเหลืองครึ่งตัวของมากร์ซตั้งหลบอยู่ในสวนหลังบ้าน เบียทริคซ์ให้เหตุผลที่ไม่นำไปตั้งในมุมอื่นๆ ให้ดูขลังน่าเลื่อมใส เพราะเห็นว่ามาร์กซ์เป็นสามัญชนไม่ใช่ “เทพเจ้า” ที่จุติมาจากไหน
ศาสตราจารย์เบียทริคซ์ ศึกษาแนวคิดมาร์กซ์และสังคมเยอรมันทะลุปรุโปร่ง เธอบอกว่ามาร์กซ์เป็นคนธรรมดาอย่างเรานี่แหละ เพียงแต่ในยุคหนึ่งผู้คนและสังคมบางกลุ่มให้ความเชื่อถือต่อความคิดทฤษฎีที่เขาทุ่มเทค้นคว้า จนแนวคิดของมารกซ์ ถือเป็นรากฐานแนวทางเศรษฐกิจการเมืองของโลกสังคมนิยมคอมมิวนิสต์ ที่มีบทบาทสูงในช่วงตั้งแต่ต้นทศวรรษ พ.ศ. 2380 เป็นต้นมา จนล่มสลายลงในช่วงต้นทศวรรษ พ.ศ. 2530 ปัจจุบันชื่อและผลงานของมาร์กซ์ดำรงอยู่ในบริบทของตำนานด้านเศรษฐกิจการเมือง ที่มีผู้คนทุกภูมิภาคของโลกมีส่วนร่วมมากที่สุดเท่าที่เคยมีมา
บ้านเกิดคาร์ลมาร์กซ์ ในทริเออร์ ในมุมคิดของผู้อำนวยการอนุสรณ์สถานแห่งความทรงจำนี้ มีคุณค่าในฐานที่เป็นแหล่งท่องเที่ยวแห่งหนึ่งของเมือง ไม่ใช่เป็นเหมือนเทวสถาน! ผู้คนต่างก็มาเที่ยวมาเยี่ยมชมแล้วก็จากไป คนในทริเออร์ดูแลบ้านสองชั้นริมถนนใกล้ใจกลางเมืองหลังนี้ด้วยความคิดทางเศรษฐกิจที่ว่า ช่วยให้เมืองมีสถานที่ดึงดูดนักท่องเที่ยวที่สนใจประวัติศาสตร์ มากกว่าใช้มุมมองทางการเมืองเคียดแค้นชิงชังหรือชื่นชมนักคิดท่านนี้!
เบียทริคซ์ พาเดินดูในบ้าน คาร์ล มาร์กซ์ แบบผ่านๆ แล้วให้เราลงนามในสมุดเยี่ยม จากนั้นก็พาเดินดูเมือง ผู้คน ในทริเออร์ นั่งพักดื่มกาแฟแถวข้างโบสถ์กลางเมืองบางช่วง เบียทริคซ์ ปูพื้นฐานย้อนหลังให้เราเข้าใจอดีตของสังคมเยอรมันและสังคมยุโรปผสมปนไปกับบทบาทความคิดของมารกซ์ และพัฒนาการทางการเมืองของพรรคเอส พี ดี ในยุโรปและเยอรมัน…น่าสนใจทีเดียว
(อ่านต่อตอนที่ 4)
Post Views: 1,614
