การเปลี่ยนแปลงองค์กรอย่างต่อเนื่องโดยนำเทคโนโลยี อาทิ Cloud Computing, IoT, Cybersecurity, Augmented Reality, Big Data, Autonomous Robots, Additive Manufacturing, Simulation, System Integration เข้ามาในกระบวนการทำงาน การผลิต การบริการ และการจัดการข้อมูล เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพ ปรับตัว และตอบสนองต่อความต้องการของลูกค้าในยุคอุตสาหกรรม 4.0 จำเป็นต้องอาศัยทักษะของ Smart Technician หรือช่างที่มีความรู้และประสบการณ์สูง มีความเชี่ยวชาญในการใช้เทคโนโลยีสมัยใหม่เพื่อทำงานในโรงงาน จะช่วยกระบวนการผลิตเป็นอย่างดี

ด้วยเหตุนี้ การพัฒนาหรืออัปสกิล Smart Technician จึงมีความสำคัญที่จะยกระดับให้ทุกภาคอุตสาหกรรมเปลี่ยนผ่านไปสู่การเป็น Smart Manufacturing ได้ ศูนย์เทคโนโลยีอิเล็กทรอนิกส์และคอมพิวเตอร์แห่งชาติ หรือ เนคเทค สวทช. กำกับดูแล ศูนย์นวัตกรรมการผลิตยั่งยืน (Sustainable Manufacturing Center: SMC) จึงได้จัดงานสัมมนาขึ้นในงาน Automation Expo 2024 ซึ่งในงานนี้ ดร.พรพรหม อธีตนันท์ รองผู้อำนวยการฝ่าย ฝ่ายกลยุทธ์วิจัยและถ่ายทอดเทคโนโลยีของ SMC ได้มาให้ความรู้ถึงแนวทางการสร้างอีโคซิสเตมที่เอื้อต่อการพัฒนา Smart Technician ว่า
“ด้วย SMC เป็นหน่วยงานที่จัดตั้งขึ้นเพื่อเป้าหมายในการยกระดับอุตสาหกรรมไทยสู่ Industry 4.0 ส่วนหนึ่งของ ARIPOLIS ศูนย์กลางการวิจัยและนวัตกรรมด้านอุตสาหกรรมระบบอัตโนมัติ (Automation) หุ่นยนต์ (Robotic) และระบบอัจฉริยะ (Intelligence system) โดยมีจุดประสงค์เพื่อสนับสนุนและส่งเสริมทั้ง 3 เรื่อง ให้เป็นจริง ด้วยการสร้าง Solution platform for Smart Manufacturing เพื่อให้โรงงานสามารถเข้าถึงได้ ใช้งานได้จริง และจัดหาได้ในราคาที่เหมาะสม”
“ดังนั้น ในวันนี้ การพัฒนาไปสู่ Industry 4.0 องค์กรจึงควรปรับเปลี่ยนวิธีการทำงาน มุ่งเน้นการทำงานอัตโนมัติ การวิเคราะห์ข้อมูลเชิงลึก การตัดสินใจบนฐานข้อมูล และการทำงานแบบออนไลน์ สร้างวัฒนธรรมองค์กร : เน้นความคล่องตัว การเรียนรู้ การทำงานร่วมกัน และความยืดหยุ่น รวมทั้ง reskill/upskill ทักษะใหม่ๆ เกี่ยวกับเทคโนโลยีดิจิทัลให้กับพนักงานในองค์กร ในหลายๆ ครั้งมักจะมีคำถามว่าแล้วผู้ประกอบการจะเริ่มต้นอย่างไรดี”
วัฒนธรรมและกลยุทธ์ดิจิทัลที่เข้มแข็งขององค์กร กุญแจไขสู่การอัปสกิล Smart Technician ตอบโจทย์ Industry 4.0
ดร.พรพรหม เน้นย้ำว่ากุญแจสําคัญในการยกระดับองค์กรสู่อุตสาหกรรม 4.0 คือ “การมีวัฒนธรรมและกลยุทธ์ดิจิทัลที่เข้มแข็ง” เกิดจากเสาหลักต่อไปนี้
ความมุ่งมั่นของผู้นำ โดยผู้บริหารระดับสูงต้องมีความมุ่งมั่น จริงจังที่จะทํา Digital Transformation และต้องจัดเตรียมทรัพยากรและให้การสนับสนุนที่จําเป็นทั้งงบประมาณและคนที่คัดเลือกมาเพื่อทํางานนี้โดยเฉพาะ
มีโครงสร้างองค์กรที่เอื้อต่อการทำงาน องค์กรควรจะจัดโครงสร้างที่เอื้อให้เกิดการเปลี่ยนแปลงทางดิจิทัล สามารถปรับเปลี่ยน โดยมีสายงานและความรับผิดชอบที่ชัดเจน
บุคลากรมีทักษะและความสามารถพิเศษ ในองค์กรควรจะมีบุคลากรที่มีทักษะที่เหมาะสม รวมถึงมีผู้เชี่ยวชาญด้าน เทคโนโลยีดิจิทัล การวิเคราะห์ข้อมูล และความปลอดภัยทางไซเบอร์ ขึ้นอยู่กับความจำเป็นที่เหมาะสมขององค์กร
เป็นองค์กรที่ตัดสินใจ และขับเคลื่อนด้วยข้อมูล เพื่อประกอบการตัดสินใจทางธุรกิจ ช่วยเพิ่มประสิทธิภาพการดําเนินงาน และปรับปรุงประสบการณ์ของลูกค้า Customer experience
ใช้แนวทางที่ยึดลูกค้าเป็นศูนย์กลาง โดยใช้เทคโนโลยีดิจิทัล เพื่อปรับปรุงประสบการณ์และการมีส่วนร่วมของลูกค้า
มีกระบวนการผลิตที่ทันสมัย องค์กรควรปรับปรุงกระบวนการผลิตอย่างต่อเนื่อง โดยใช้เทคโนโลยีดิจิทัล เพื่อปรับเปลี่ยนงานที่ต้องทําด้วยตนเองสู่ระบบอัตโนมัติ กําจัดของเสีย ได้อย่างมีประสิทธิภาพ
โครงสร้างพื้นฐานทางเทคโนโลยี องค์กรควรมีโครงสร้างพื้นฐานทางเทคโนโลยีที่แข็งแกร่ง เช่น คลาวด์คอมพิวติ้ง, Internet of Things (IoT) และปัญญาประดิษฐ์ (AI) เพื่อรองรับการเปลี่ยนแปลงทางดิจิทัลที่มากขึ้นในอนาคต
โดยสรุป กุญแจสําคัญในการยกระดับองค์กรสู่อุตสาหกรรม 4.0 คือ การมีวัฒนธรรมดิจิทัลที่แข็งแกร่ง พร้อมด้วยบุคลากร เทคโนโลยี และกระบวนการที่เหมาะสมเพื่อรองรับ โดยทุกประเภทของอุตสาหกรรมไม่ว่าจะเป็นขนาด S M L ล้วนต้องเตรียม “คน” ให้พร้อมสู่อุตสาหกรรม 4.0 ในส่วนผสมที่หลากหลายมิติ
แล้ว “คน” แบบไหนที่อุตสาหกรรม 4.0 ต้องการ
นอกจากนั้น ดร.พรพรหม ยังเน้นย้ำว่าเป้าหมายความสำเร็จในยุคดิจิทัลของอุตสาหกรรม 4.0 จำเป็นต้องมีบุคลากรที่มีทักษะและความรู้ที่เหมาะสม และมีคุณสมบัติและความเชี่ยวชาญที่สําคัญบางประการที่ผู้ที่เกี่ยวข้องในอุตสาหกรรมควรมี ได้แก่
Digital literacy มีความเข้าใจวิธีการใช้เทคโนโลยี และเครื่องมือดิจิทัลเพื่อปรับปรุง กระบวนการ รวบรวมและวิเคราะห์ ข้อมูล และขับเคลื่อนนวัตกรรม
ทักษะการวิเคราะห์ข้อมูล สามารถในการรวบรวม ประมวลผล และวิเคราะห์ข้อมูลจํานวนมาก เพื่อสนับสนุนกระบวนการตัดสินใจ
ความเฉียบแหลมทางธุรกิจ มีเข้าใจเกี่ยวกับวิธีการและ เครื่องมือต่าง ๆ เพื่อปรับปรุงกระบวนการทางธุรกิจและการพัฒนา รูปแบบธุรกิจใหม่ๆ
ความเชี่ยวชาญด้านเทคนิค มีความรู้เกี่ยวกับความก้าวหน้าทางเทคโนโลยีล่าสุด และวิธีการใช้ พร้อมเรียนรู้เทคโนโลยีใหม่ๆ เพื่อปรับปรุงกระบวนการและสร้าง โอกาสทางธุรกิจใหม่ ๆ
การทำงานเป็นทีม สามารถสื่อสารและทํางานร่วมกับสมาชิกในทีม ผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย และลูกค้าได้อย่างมีประสิทธิภาพ
มีความคิดเชิงกลยุทธ์ สามารถคิดเชิงกลยุทธ์ และสร้างแผนระยะยาว เพื่อความสําเร็จ
ความเป็นผู้นำ มีคุณสมบัติของผู้นําที่ดี และสามารถสร้างแรงบันดาลใจ กระตุ้นให้สมาชิกในทีมบรรลุเป้าหมาย รวมถึงมีความยืดหยุ่นต่อสถานการณ์เฉพาะหน้าได้
ที่มา : บทความเรื่อง “Smart Technician อย่างไรให้ SMART” จากเว็บไซต์ NECTEC
ทักษะสำคัญแห่งยุคที่ต้องได้รับการอัปสกิล
อัปเดตเทรนด์อาชีพและ ทักษะ Soft Skill มาแรงแห่งยุคที่ทุกองค์กรมองหา
การพัฒนาทุนมนุษย์ ด้วยการเสริมทักษะจำเป็นในยุค Post-covid ที่โลกหมุนเร็วกว่าเดิม 20 เท่า












