เขางู…จากเหมืองเก่า สู่แหล่งท่องเที่ยวสุด unseen ต้นแบบการพัฒนาท้องถิ่นมูลค่าสูง

เขางู หรือ อุทยานหินเขางู ตั้งอยู่บริเวณแหล่งภูเขาหินปูน ในสวนสาธารณะเขางู จังหวัดราชบุรี ในอดีตพื้นที่แห่งนี้ เคยเป็นเหมืองแร่หินปูน มีการระเบิดและย่อยหินจำนวนมาก จนเกิดความเสื่อมโทรมของสภาพภูมิประเทศ จึงยกเลิกและกลายเป็นเหมืองร้าง

เมื่อการทำเหมืองหยุดลง พื้นที่ถูกทิ้งร้างเป็นเวลานาน ได้เกิดการฟื้นฟูตามธรรมชาติ จนมีความสวยงามและเหมาะสำหรับการส่งเสริมให้เป็นสถานที่ท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ ทางจังหวัดราชบุรีจึงพัฒนาให้เป็นสวนสาธารณะ และกลายเป็นสถานที่ท่องเที่ยวทางโบราณคดียอดนิยมในปัจจุบัน

อุทยานหินเขางู ถือเป็นแหล่งท่องเที่ยวสุด unseen แห่งหนึ่งของเมืองไทย ทะเลสาบถูกโอบล้อมด้วยภูเขาหินปูน เป็นลักษณะทางภูมิประเทศที่ดูสวยงามแปลกตา สามารถเดินทางมาเยือนได้ในเวลาสั้นๆ เช่นวันหยุดสุดสัปดาห์หรือเช้าไปเย็นกลับ
ความเป็นมาของชื่อ “เขางู” นั้น ไม่ปรากฏหลักฐานที่แน่ชัด บ้างก็บอกว่า เดิมมีพญางูใหญ่อาศัยอยู่บนเขา บ้างก็ว่าเป็นลักษณะของเทือกเขาที่มีความคดเคี้ยวสลับซับซ้อนคล้ายกับงูเลื้อย จึงเรียกว่า เขางู อย่างไรก็ตาม พบหลักฐานว่าบริเวณเขางูนั้น เคยมีผู้มาอยู่อาศัยตั้งหลักแหล่งทำมาหากินกว่าพันปี เนื่องจากพบซากโบราณวัตถุภายในถ้ำสำคัญ 4 ถ้ำ คือ ถ้ำฤๅษี ถ้ำฝาโถ ถ้ำจีน และ ถ้ำจาม

เมื่อเร็วๆ นี้ นายเอกนัฏ พร้อมพันธุ์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงอุตสาหกรรม ได้เดินทางลงพื้นที่ดังกล่าว ร่วมกับคณะผู้บริหารระดับสูงของกระทรวงอุตสาหกรรม และมีแผนที่จะให้พื้นที่หินเขางูนี้ เป็นต้นแบบในการพัฒนาเหมืองเก่าที่ไม่ได้ใช้ประโยชน์แล้ว นำมาปรับปรุงให้เกิดประโยชน์แก่พื้นที่และชุมชนรอบข้าง โดยได้เชิญธนาคารพัฒนาวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมแห่งประเทศไทย (ธพว.) มาร่วมสำรวจพื้นที่ด้วยกันว่า มีกลุ่มผู้ประกอบการหรือวิสาหกิจใดในพื้นที่ ที่ต้องการเงินทุนหมุนเวียนมาเพื่อใช้ประกอบกิจการ หรือควรได้รับการสนับสนุนจากหน่วยงานทั้งภาครัฐและเอกชน รวมถึงให้กรมส่งเสริมอุตสาหกรรม (กสอ. หรือ ดีพร้อม) ช่วยให้คำปรึกษา แนะนำ ด้านการพัฒนาอาชีพ พัฒนาสินค้า และร่วมสร้างอัตลักษณ์เฉพาะให้สินค้า อาหาร และของใช้ต่างๆ ของเขางู ให้มีความน่าสนใจเพื่อช่วยดึงดูดนักท่องเที่ยว และเป็นการกระจายรายได้ให้เมืองรอง

“ผมอยากให้พื้นที่ของอุทยานเขางูแห่งนี้ เป็นต้นแบบของการพัฒนาเหมืองเก่าที่ไม่ได้ใช้ประโยชน์แล้ว โดยให้ผู้เกี่ยวข้องเข้ามาพัฒนาเปลี่ยนแปลงให้เป็นสถานที่ท่องเที่ยวในท้องถิ่น เพื่อสร้างมูลค่า สร้างรายได้ให้กับชาวบ้าน ชุมชนที่อยู่ใกล้เคียง” รมว.อุตสาหกรรม กล่าว
ในช่วงที่ผ่านมา อุทยานเขางูได้รับการพัฒนาจนกลายเป็นแหล่งท่องเที่ยวสำคัญระดับประเทศ มีทั้งบริการแคมป์ปิ้งและกิจกรรมเชิงอนุรักษ์ ที่ไม่เพียงแต่ดึงดูดนักท่องเที่ยวทั้งในประเทศและต่างประเทศ แต่ยังเป็นสถานที่ถ่ายทำภาพยนตร์ และเป็นสถานที่สำหรับผู้ชื่นชอบกิจกรรมผจญภัย เช่น ปีนหน้าผา ปั่นจักรยาน ทั้งในอนาคตยังมีแผนที่จะนำอุปกรณ์เหมืองเก่ามาจัดแสดงโชว์ไว้สำหรับศึกษาและอนุรักษ์ เพื่อช่วยเพิ่มความน่าสนใจ และดึงดูดนักท่องเที่ยวอีกทางหนึ่ง
“ผมเชื่อว่าด้วยความร่วมมือของทุกฝ่าย ทั้งภาครัฐ เอกชน ท้องถิ่น และประชาชน จะทำให้การฟื้นฟูอุทยานเขางู กลายเป็นแหล่งท่องเที่ยวที่น่าสนใจ สามารถกระตุ้นเศรษฐกิจมวลรวมของจังหวัด และสร้างรายได้อย่างยั่งยืนได้” 

รมว.อุตสาหกรรม ยังได้มอบหมายให้กรมอุตสาหกรรมพื้นฐานและการเหมืองแร่ (กพร.) ขอความร่วมมือจากหน่วยงานท้องถิ่นจังหวัดราชบุรี ร่วมกันพัฒนาพื้นที่นี้ให้เป็นจุดหมายปลายทางที่นักท่องเที่ยวปักหมุดเมื่อมาเยือนจังหวัดราชบุรี และเน้นย้ำถึงความสำคัญของการมีแผนการพัฒนาพื้นที่เหมืองหลังจากการหยุดประกอบกิจการก่อนการขอประทานบัตรทำเหมืองแร่ อีกทั้งกำหนดแผนการพัฒนาพื้นที่ประกอบการที่ชัดเจนเพื่อประโยชน์สูงสุดของชุมชน เช่น พัฒนาเป็นสถานที่ท่องเที่ยว เป็นพื้นที่สันทนาการ ซึ่งถือเป็นการคืนกำไรให้กับสังคมและสิ่งแวดล้อม สร้างรายได้ อาชีพ ให้กับชุมชนโดยรอบ ตามแนวทางเศรษฐกิจ สู่การพัฒนาที่ยั่งยืน หรือ BCG Model (Bio – Circular – Green  Economy) เพื่อให้เกิดการพัฒนาประเทศในด้านสังคม เศรษฐกิจ ควบคู่ไปกับการรักษาสิ่งแวดล้อมอย่างเป็นรูปธรรม นำมาเป็นแนวทางในการออกแบบกระบวนการ ผลิตภัณฑ์ บริการ และรูปแบบธุรกิจที่สามารถผลักดันให้เกิดการเติบโตทางธุรกิจอย่างยั่งยืนได้ ผ่านการจัดการทรัพยากรให้มีประสิทธิภาพมากขึ้น มีการหมุนเวียนของทรัพยากรหรือวัสดุกลับมาใช้ใหม่ และเป็นการจัดการทรัพยากรที่มีอย่างจำกัดให้มีประสิทธิภาพมากขึ้น